«Αντιλαμβάνεσαι κι εσύ πως έχει πολλές έννοιες. Ωστόσο κατάλαβα ότι για μένα τελικά ο τίτλος έχει σχέση με το «χορτάρι» όπως αναφέρεται στο κείμενο, δηλαδή την επαφή μας με τη γη – την προσπάθειά μας να ξεφύγουμε από την πραγματικότητα στην οποία ζούμε»
Με το παραπάνω απόσπασμα από τη συνέντευξη του Κωνσταντίνου Τσονόπουλου που έδωσε στο ΤΕΧΝΟΡΑΜΑ θα αναφερθούμε στην πρωτότυπη παράσταση είχαμε την τύχη να παρακολουθήσουμε στο θέατρο «Κάμιρος» με τίτλο «Δωρεάν χώμα για όλους» που επιστρέφει για δύο ακόμα παραστάσεις στις 18 και 25/ 11. Βασιζόμενη στο έργο του Κολτές και του Μπέκετ η παράσταση έρχεται να ξαφνιάσει τους θεατές με την εκπληκτική παρουσία του πρωταγωνιστή Κωνσταντίνου Τσονόπουλου που καλείται να ερμηνεύσει έναν δυνατό μονόλογο. Μαζί με τα παραπάνω ο Κ. Τσονόπουλος έρχεται να συμπληρώσει τον κύκλο των παραστάσεων με δύο μοναδικά μαθήματα MASTERClASS υποκριτικής.
Το «Δωρεάν χώμα για όλους» είναι ένα έργο που αγγίζει τον κάθε θεατή από την πρώτη στιγμή ικανό να δημιουργήσει μία πληθώρα ερωτημάτων και προσωπικών αναζητήσεων για τον ρόλο του και τη θέση του μέσα σε μία κοινωνία επιβολών. Πού ακριβώς βρισκόμαστε μέσα σε αυτήν; Πόσο πραγματικά ελεύθεροι είμαστε; Και πόσο τελικά υποτασσόμαστε στην δομημένη μορφή της; Είναι ο έρωτας μία διαφυγή; Αυτά και άλλα πολλά ερωτήματα έρχονται να καθηλώσουν τη ματιά του θεατή.
Μαζί φυσικά με τα παραπάνω ξεχωρίζει και η ιδιαίτερη σκηνοθεσία του χώρου. Ο πρωταγωνιστής δεν «φυλακίζεται» στο πλαίσιο μίας σκηνής. Γίνεται ένα με τον χώρο στον οποίο δρα, αλληλεπιδρά με τους θεατές, ενώ ερμηνεύει ακόμα και στον εξωτερικό χώρο του θεάτρου! Μία ιδιαίτερη σκηνοθετική προσέγγιση της σκηνοθέτριας Ελένης Μποζά που φαίνεται όπως μας αναφέρει και ο πρωταγωνιστής σαν «ο ήρωας να εισβάλλει στον χώρο». Η παράσταση έρχεται από την πρώτη στιγμή να σε καθηλώσει κάνοντας έναρξη πριν ακόμα το έργο πρακτικά ξεκινήσει. Καθ’ όλη τη διάρκεια της υποδοχής των θεατών ο πρωταγωνιστής έχει μεταμορφωθεί στον χαρακτήρα στον οποίο ερμηνεύει και δρα ελεύθερα στον χώρο του θεάτρου. Τα υπόλοιπα όμως θα μας τα παρουσιάσει ο ίδιος ο Κωνσταντίνος Τσονόπουλος σε μία αποκλειστική συνέντευξη.
Ανδρέας: Λοιπόν, έχουμε τη χαρά να βρισκόμαστε σήμερα εδώ στο θέατρο «Κάμιρος» με τον Κωνσταντίνο Τσονόπουλο πρωταγωνιστή της παράστασης «Δωρεάν χώμα για όλους». Κωνσταντίνε αρχικά θα ήθελα να σε ευχαριστήσω για τον χρόνο σου και να σε ρωτήσω τι σημαίνει πρωτίστως για σένα ο τίτλος «Δωρεάν χώμα για όλους»;
Κωνσταντίνος: Θα σου πω. Έχει πολύ ενδιαφέρον, γιατί όταν κλήθηκα να το μεταφράσω στα αγγλικά, έψαχνα να βρω μια μετάφραση που δεν μου ταιριάζει καμία. Φέτος αποφάσισα να το κάνω στα αγγλικά. Αντιλαμβάνεσαι κι εσύ, το έχει πολλές έννοιες. Ωστόσο κατάλαβα ότι για μένα τελικά ο τίτλος «Δωρεάν χώμα για όλους», όπως φαίνεται και από το περιεχόμενο της παράστασης έχει σχέση με το «χορτάρι» όπως αναφέρεται στο κείμενο. Δηλαδή την επαφή μας με τη γη, την προσπάθειά μας να ξεφύγουμε από ατή την πραγματικότητα στην οποία ζούμε και να γειωθούμε. Να βρούμε δηλαδή το χορτάρι το οποίο δεν είναι τόπος αλλά χρόνος. Είναι και κάτι συμβολικό μέσα στο έργο.
Α: Όπως συμβολικό είναι όλο το έργο όπως παρατηρούμε. Συγκεκριμένα ξεχωρίζει μια πολύ ιδιαίτερη σκηνοθεσία. Το μικρόφωνο δεν είναι στο κέντρο, στη μέση της σκηνής βρίσκεται ένα καφάσι με ριγμένα πορτοκάλια και φυσικά επίκεντρο είσαι εσύ που αλληλεπιδράς με το κοινό. Φαίνεται λοιπόν ένα έργο και όπως έχει σκηνοθετηθεί δομικά, γεμάτο συμβολισμούς, που περνάει μηνύματα. Μηνύματα ξεκάθαρα ή δομημένα πιστεύεις με τρόπο τέτοιο ώστε ο καθένας μπορεί να ερμηνεύσει κάτι διαφορετικό;
Κ: Θεωρώ ότι σε κάθε κείμενο ο καθένας ερμηνεύει ό,τι θέλει. Ειδικά στον Κολτές υπάρχουν πολλές ερμηνείες, δεν έχει καθαρότητα. Ακόμα και αν ο ίδιος έχει καθαρότητα όταν το έγραφε, τελικά οι ερμηνείες είναι τόσες πολλές μέσα σε κάθε λέξη του. όσον αφορά τώρα σε σχέση με τον χώρο, αυτό που προσπαθήσαμε και αυτό που έκανε η Ελένη, η σκηνοθέτρια, ήταν ότι έτσι όπως ήμασταν σε μια πρόβα, πέρα από τα βασικά προϊόντα που έχω, ήταν στο σημείο που βρίσκονται και τώρα τα μικρόφωνα και τα ηχεία, και αποφασίσαμε να τα αφήσουμε έτσι όπως είναι, γιατί θέλουμε ο ήρωας να έχει εισβάλλει στο χώρο. Οπότε τη σκηνογραφία την επιλέξαμε να είναι έτσι, σαν να έχει εισβάλλει κάποιος μες στο χώρο.
Α: Πολύ ιδιαίτερη και ενδιαφέρουσα προσέγγιση. Ακόμα παρατηρούμε πως το έργο «ξεκινάει πριν ξεκινήσει», προς έναν βαθμό. Έχει πάρα πολύ ενδιαφέρον ότι η αρχή του έργου μοιάζει μη ορισμένη καθώς και ότι δεν υπάρχει χωροταξικός περιορισμός σε μία σκηνή. Δηλαδή βλέπουμε ότι πλησιάζεις τους θεατές, αλληλεπιδράς μαζί τους, φεύγεις από την αίθουσα κάποια στιγμή, άρα ουσιαστικά η παράσταση πραγματοποιείται σε όλο το θέατρο κατά κάποιο τρόπο.
Κ: Ακριβώς. Φέτος, επειδή είναι δεύτερη χρονιά που την κάνουμε και είναι σε νέο χώρο. Επομένως δεν έχει καμία σχέση η σκηνοθεσία που εφαρμόστηκε στον προηγούμενο χώρο με τη συγκεκριμένη. Γι’ αυτό και το λέμε φέτος «Εκδοχή 2» και αυτό είναι και μέρος του τίτλου της παράστασης, γιατί είναι στην ουσία νέα παράσταση. Ναι, και έχει αλλάξει λοιπόν τελείως η παράσταση. Πέρυσι η παράσταση ήταν περισσότερο site-specific, φέτος την χρησιμοποιήσαμε πιο πολύ σαν white box αυτό που συμβαίνει. Ο χώρος ο ίδιος μας ενέπνευσε για να αλλάξουμε όλη τη σκηνογραφία, να αλλάξουμε όλη τη δραματουργία. Οπότε να χρησιμοποιούμε τα πάντα. Δεν χρησιμοποιούμε τόσο πολύ το έξω, φέτος, όσο πέρυσι. Πέρυσι, δηλαδή, έπαιζα κανένα εικοσάλεπτο έξω στην μέση παράστασης. Αλλά χρησιμοποιούμε ό,τι παραπάνω μπορούμε.
Α: Προσωπικά, σαν θεατής ένιωσα ότι είμαι μέρος αυτής της παράστασης, όχι ότι απλά παρακολουθώ μια παράσταση. Είναι αυτός ένας από τους στόχους σας;
Κ: Βέβαια. Να μην είναι παράσταση βασικά. Γι’ αυτό και ξεκινάει όταν μπαίνετε μέσα. Δεν έχει έναρξη ακριβώς. Έχει ξεκινήσει ήδη αυτό το πράγμα να συμβαίνει, γιατί βλέπουμε έναν πρόσωπο, έναν χαρακτήρα, έναν άνθρωπο, ο οποίος έχει ξεκινήσει ήδη να είναι σε μια κατάσταση και λες τι γίνεται εδώ πέρα.
Α: Και για να ξεφύγω από το σκηνοθετικό κομμάτι και να πάω λίγο και στην υπόθεση του έργου και στον τρόπο που το ερμήνευσες φυσικά πάρα πολύ όμορφα κι εσύ. Είναι, είπαμε, ένα έργο γεμάτος συμβολισμούς που εμένα προσωπικά μου γέννησε προβληματισμούς για το πού χωράμε τελικά σε αυτή την κοινωνία, είμαι μέρος της ή η κοινωνία με χειρίζεται και πώς τελικά κάνω την προσωπική μου επανάσταση; Εσύ με την ερμηνεία σου έχεις ως στόχο να προβληματίσεις το κοινό;
Κ: Κοίτα, θεωρώ ότι ο καλλιτέχνης έχει ευθύνη. Ο κάθε καλλιτέχνης. Κι όταν το ανακαλύψει αυτό, μετά δεν μπορεί να κάνει πίσω. Θεωρώ δηλαδή ότι όντως έχουμε ευθύνη. Τουλάχιστον έτσι λειτουργώ εγώ. Κι αυτούς τους καλλιτέχνες εκτιμώ και θαυμάζω που συνομιλούν με την κοινωνία, με αυτό που συμβαίνει, με τον άνθρωπο. Ακόμα και αν αυτό είναι κάτι πανανθρώπινο, ακόμα και αν είναι κάτι πολύ συγκεκριμένο, αν μιλάνε για τον έρωτα, οτιδήποτε. Αλλά να αντιληφθούν την ευθύνη που έχουν απέναντι σε αυτό. Εμείς την έχουμε αντιληφθεί, λειτουργούμε έτσι, κι εγώ, κι Ελένη, κι όλα τα παιδιά που ήταν στην παράσταση. Έχουμε πολύ κοινή, δηλαδή, γραμμή σε σχέση με αυτό που κάναμε. Κι αυτό βγήκε μέσα από τις συζητήσεις μας. Δηλαδή, αν ένας θεατής ξεκινήσει από το σημείο Α και φύγει από μια παράσταση και είναι ακόμα στο σημείο Α, δεν έχει γίνει δουλειά. Πάμε σε κάτι άλλο. Δεν είναι παράσταση, δεν είναι θέατρο, δεν είναι ένα show, δεν είναι ένα event, είναι κάτι άλλο. Το θέατρο είναι πολιτική πράξη. Και αυτή η παράσταση είναι πολιτική πράξη. Χωρίς όμως να το μεγαλοποιήσω. Δηλαδή αν μιλήσει για την αγάπη, αν μιλήσει για πολύ απλά πράγματα, παραμένει πολιτική πράξη. Ωστόσο το κείμενο ήταν η αρχή για όλα, που ακόμη κι αν δεν κάνω τίποτα επάνω στη σκηνή, το κείμενο είναι τόσο δυνατό από μόνο του.
Α: Κωνσταντίνε σε ευχαριστούμε πάρα πολύ!
Κ: Κι εγώ σας ευχαριστώ!
Μια παράσταση που αξίζει να παρακολουθήσετε στο θέατρο «ΚΑΜΙΡΟΣ» και είμαστε σίγουροι πως θα σας καθηλώσει. Μαζί με το έργο ωστόσο, όπως προαναφέραμε, ο Κωνσταντίνος Τσονόπουλος έρχεται να προσφέρει δύο αποκλειστικά μαθήματα «MASTERCLASS ΥΠΟΚΡΙΤΙΚΗΣ». Δύο τετράωρα μαθήματα εστιασμένα στα κείμενα του Μπερνάρ- Μαρί Κολτές που βασίζονται στη σύγκρουση του ηθοποιού με τον λόγο. Μία εμβάθυνση στην γέννησης του λόγου από το σώμα, αλλά και μία συνάντηση πάνω στη σχέση του λόγου και της σιωπής. Τα μαθήματα θα προσφερθούν στις 15/11 και στις 22/11. Εσείς, ακόμα να κλείσετε τις θέσεις σας;
